Milliyetçi Hareket Partisi Kırıkkale Milletvekili Halil Öztürk, ağır tonajlı yük taşıyan araçlara arkadan çarpma sonucu yaşanan ölümlü kazalara dikkat çekerek, ağır vasıtaların arka koruma donanımlarının darbe sönümleyici (şok emici) özelliklerle güçlendirilmesi gerektiğini söyledi. Öztürk, “Can kayıpları kader değil; doğru standart ve denetimle önlenebilir” mesajı verdi.
“SORUN SADECE SÜRÜCÜ HATASI DEĞİL”
Öztürk, trafik güvenliğinin yalnızca sürücü hatalarıyla açıklanamayacağını belirterek tasarım, standart ve denetim boyutunun güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Resmî verilere göre Türkiye’de 2024 yılında 1 milyon 444 bin 26 trafik kazası meydana geldi; 266 bin 854 ölümlü ve yaralanmalı kazada 6 bin 351 kişi hayatını kaybetti.
Karayolu ağında aynı yıl meydana gelen ölümlü–yaralanmalı kazaların 10 bin 306’sının “arkadan çarpma” kaynaklı olduğunu belirten Öztürk, bu kazalarda 527 kişinin yaşamını yitirdiğini, 19 bin 313 kişinin yaralandığını ifade etti. 2025 yılı verilerinde ise arkadan çarpma vakalarının 33 bin 326 olarak kayda geçtiğine dikkat çekti.
“ALTINA GİRİŞ” RİSKİ ÖLÜMCÜL SONUÇLAR DOĞURUYOR
Öztürk’e göre en kritik risk, küçük araçların ağır vasıtanın altına girmesi (underride) sonucu yolcu kabininde ezilme meydana gelmesi. Bu nedenle çözümün yalnızca standart bir tampon değil, altına girişe karşı koruma sağlayan ve çarpma enerjisini azaltan sistemler olması gerektiğini vurguladı.
DÜNYADAKİ UYGULAMALAR ÖRNEK GÖSTERİLDİ
Milletvekili Öztürk, ABD ve Kanada’da römork ve yarı römorkların arka koruma sistemlerinin dayanım ve enerji emme kriterlerine göre test edildiğini, Londra’da ise “Safer Lorry Scheme” kapsamında yan koruma ve görüş artırıcı ekipmanların zorunlu tutulduğunu hatırlattı. Bu örneklerin güvenliğin sürücüye yüklenmeden standartlarla sağlandığını gösterdiğini belirtti.
YÖNETMELİK DEĞİŞİKLİĞİ ÇAĞRISI
Öztürk, 17 Ocak 2008 tarihli “Motorlu Araçlar ve Römorklarının Yakıt Depoları ve Arka Koruma Donanımlarına Dair Tip Onayı Yönetmeliği”nin güncellenmesi gerektiğini ifade ederek şu adımların atılmasını istedi: Arka koruma donanımı, araç altına girişini önleyecek şekilde yeniden tanımlanmalı. Sadece var/yok denetimi değil, enerji yutma ve darbe sönümleme performansı gibi ölçülebilir kriterler mevzuata eklenmeli.
“TAŞIMACILAR DESTEKLENMELİ”
Öztürk, yeni standartların mali yük oluşturması halinde küçük taşımacıların teşviklerle desteklenmesi gerektiğini vurguladı. Uygun kredi, vergi avantajı ve sigorta primlerinde iyileştirme gibi araçlarla uyum sürecinin kolaylaştırılabileceğini belirterek, “Hiçbir masraf insan canından önemli değildir” dedi.
Öztürk’ün çağrısı, trafik güvenliğinde mühendislik çözümleri ve standartların güçlendirilmesi yönünde yeni bir düzenleme tartışmasını yeniden gündeme taşıdı.